epitez materyalleri

1. ÇENE - YÜZ PROTEZLERİNDE KULLANILAN MATERYALLER

Hazırlayan: Arş. Gör. Faik TUĞUT
Danışman: Doç.Dr.Ali Kemal ÖZDEMİR

2. Slayt 2

Çene-yüz protezi mandibulada , maksillada veyüzde cerrahi
müdahale , travma patoloji veya gelişim bozuklukları sonucu
defektif olan bölgelere canlı olmayan bazı maddelerin eklenmesidir
. Arkeolojik çalışmalarda yüz protezlerinin kullanımı eski Mısırlılardan
ve Çin’e kadar uzanmaktadır. Bu ilk protezlerin yapımında ağaç,
mum, reçine, kil gibi değişik maddeler kullanılmıştır. Bu maddelerle
takma göz, burun ve kulak yapmışlardır.
1517-1590 yıllarında yaşamış olan Fransız cerrahı Ambroise Pare
(31) çene yüz protezleri üzerinde çalışmış ve gümüşten burun, göz
ve kulak protezleri yapmıştır1945'de Clarke kauçuk gliserin-jelatin
formulasyonu ve metalden protez yapma tekniklerini geliştirmiştir.
19. yüzyılın sonlarından itibaren yüz protezleri vulkanitten elde
ediliyor ve cilt rengine boyanarak renklendiriliyordu
Yirminci yüzyılın başları polimetilmetakrilat gibi kolay kullanımlı ve
ucuz bir malzemenin ortaya çıkışı, çene-yüz protezleri
uygulamalarının başarısını yükseltmiştir

3. Slayt 3

Sert Akrilikler
Vinil Polimer ve Kopolimerleri
-Realistik (vinyl plastic)
-Mediaplast
-Prototype III (vinyl asetat)
Yumuşak Akrilikler (Akrilik
Kopolimerleri)
- Palamed (Isıyla yada oda
sıcaklığında polimerize olanlar)
Poliüretan Esaslı Elastomerler
-Epithane 3
-Dermathane 100
Lateks
Silikon Esaslı Elastomerler
RTV Silikon
- Silastik 382, 386, 399, 891
- A-2186
- Cosmesil
- Siphenyleses
- MDX4 -4210
HTV Silikon
- Silastik 370, 372, 373
- Silastik MDX4- 4514 (yumuşak)
- Silastik MDX4- 4515 (orta)
- Silastik MDX4- 4516 (sert)
- Mollomed,
- MPDS(metakriloksipropil
polidimetilsiloksan) MF-606

4. ÇENE YÜZ PROTEZ MATERYALLERİNDE ARANILAN ÖZELLİKLER

1- Kullanılan materyalin fiziksel ve mekanik özellikleri yerini aldığı
dokunun özellikleri ile aynı veya benzer olmalı.
Değişik yoğunluklarda hazırlanabilmeli.
Boyutsal stabiliteye ve yeterli elastikiyete sahip olmalı.
Detay verebilmeli.kenar uyumları iyi ve dayanıklı olmalı.
Çevresel faktörlerden örneğin ultra viole ışınlarından, oksijen ve
ozondan etkilenmemeli. Renk değişikliğine uğramamalıdır
50-60 C de esnekliğini koruyabilmeli.
Sürtünme katsayısı düşük olmalıdır.
Dokuya benzer fleksibilitede olmalıdır.
Isı iletkenliği düşük olmalıdır.
Korozyona, vücut sıvılarına ve yağlara dirençli olmalıdır.
Su emmemelidir.
Ağırlığı az ve kokusuz olmalıdır.
Kolay dublike ve dezenfekte olabilmeli ve temizlenebilmeli

5. Slayt 5

2- Kullanılan materyal biyolojik olarak insan dokusu ile uyumlu
olmalıdır.
Toksik-kanserojen ve alerjik olmamalı.
Mikrobiyal kontaminasyonlara dayanıklı olmalı.
Koku yapmamalı.
Dokulardan nem geçişini sağlamalı
Kolay temizlenebilmeli.
Aşırı ısı değişimlerinde fleksibilitesi stabil olmalı
Yapımı sırasında zarar verici toksik ürünler ortaya çıkmamalı
3- Kullanılan materyal adhezıvlerle veya mekanik tutucularla insan
dokusuna sabit tutunabilme kapasitesinde olmalı.
Adhezivler materyale tutunabilmeli.
Adhezivler materyalden dokuya zarar vermeden
uzaklaştırılabilmeli.
Materyaller implant ve diğer mekanik tutucuları taşıyabilecek
kadar dirençli olmalı.

6. Slayt 6

4- Kullanılan materyal internal ve eksternal boyamaya uyumlu olmalı.
Boyama ile derinlik ve canlılık kazanabilecek kapasitede olmalı.
Yüzey uyumu ve translusensliği dokuyla aynı olmalı.
Eksternal boyama ile yüzey özelliği değişmemeli.
5- Kullanılan
materyalin polimerizasyon tekniği basit olmalı,
küçük hatalardan değişikliğe uğramamalıdır. Gerekli olan
materyal ve metod dişhekimliğinde sıklıkla kullanılanlardan
olmalı. Tamir ve besleme yapılabilmeli,daha iyi
sonuç
verebilmesi için
diğer materyallerle desteklenebilmeli. Marjinal
bölgelerde modifîye edilebilmelidir.
6-Bitirilmiş protezler bu özelliklerini en az bir yıl koruyabilmeli ve
ucuz olmalıdır.

7. Slayt 7

Sert Akrilikler :
• Akrilik rezinler yüz defektlerinin bazı tiplerinde başarılı bir
şekilde kullanılır. Özellikle protezin destek aldığı dokularda
hareketin az olduğu bölgeleri içeren protezlerin yapımında
kullanılır.
• Hem iç hemde dış boyamaya müsaittirler
• Dış boyama akrilik esaslı boyalarla kloroform veya monomeri
karıştırarak kolayca yapılabilir. İç boyama organik veya inorganik
boyaların katılması ile olur. İnorganik boyalara örnek titanyum
oksit, demir oksit ve kobalt oksittir. İnorganik boyalar daha çok
tercih edilir çünkü bu boyalar daha kalıcıdır. Çoğu adhezivle
uyumludur, adheziv ve artığının temizlenmesi kolaydır.
• Isı ve kimyasal olarak sertleşen iki tipi vardır. Otopolimerizandan
ziyade ısı ile polimerize olan metil metakrilat tercih edilir. Çünkü
otopolimerizan akriliklerde serbest toksik tersiyer aminler ortaya
çıkar. Isı ile polimerize olan metil metakrilat UV ışıgı altında
kaldığında en iyi renk stabilitesine sahiptir. Rijitlik, akrilik
rezinlerin dezavantajıdır. Çok fazla hareketli dokularda
kullanılmaz çünkü dokularda rahatsızlık hissi verir.

8. Slayt 8

• Bazı hekimler ; dayanıklılığı, renk
stabilitesi ve kozmetik sonuçların
iyi olması sebebiyle sürekli
kullanımının olacağı
taraftarındadırlar. Akrilik rezinler
kolay tamir edilir ve doku
düzenleyicileri yada protez astar
maddeleri ile astarlama
yapılabilir. Bu yapım kolay ve hızlı
bir yöntemdir. Akriliklerin
yüzeyleri zamanla parlaklık
kazanabilir
• Akrilikler geçici protezlerde
hastayı psikolojik olarak
rahatlatmak için kullanılır.
Otopolimerizan olanları tamir ve
geçici protezlerde kullanılır..

9. Slayt 9

Yumuşak Akrilikler (Akrilik kopolimerleri) :
• Metil metakrilat kopolimeridir. Genellikle toz ve sıvıdan oluşurlar ve
bunların karıştırılması ile meydana gelirler. Yumuşak akriliklerin ısı ile
ve oda ısısında polimerize olan iki şekli vardır. Oda ısısında
polimerize olanın tozu, polietil metakrilat veya isobutil metakrilat
likiti ise etil alkol (etanol) ve plastizer’dir. Isı ile polimerize olanda ise
tozu, polietil metakrilat likiti ise metil veya etil metakrilat ve
plastizerden oluşur. Plastizerler ana maddeye yumuşaklık sağlar.
• Metil metakrilat kopolimeridir. Genellikle toz ve sıvıdan oluşurlar ve
bunların karıştırılması ile meydana gelirler. Yumuşak akriliklerin ısı ile
ve oda ısısında polimerize olan iki şekli vardır. Oda ısısında
polimerize olanın tozu, polietil metakrilat veya isobutil metakrilat
likiti ise etil alkol (etanol) ve plastizer’dir. Isı ile polimerize olanda ise
tozu, polietil metakrilat likiti ise metil veya etil metakrilat ve
plastizerden oluşur. Plastizerler ana maddeye yumuşaklık sağlar.
• Yumuşak akrilikler esnektirler ve defekt sahasına uyumları iyidir.
Doğal görünümü arttırmaktadırlar. Ancak bu gibi avantajları olmasına
rağmen dezavantajlarıda vardır. Bunlar kenar dayanıklıklarının iyi
olmaması, güneş ışınlarına maruz kaldığı zaman renk değişikliğine
uğramasıdır. Fakat son zamanlarda renklendirmeyi sabitlemek için
polimer içerisine Tunivin-P denilen bir madde konmuş ve yapılan
epitezlerin renginin daha kalıcı olduğu ve UV ışınlardan da epitezi
koruduğu tespit edilmiştir

10. Slayt 10

• Piyasada Palamed ismi ile satılmaktadır
• Palamed piyasaya 20, 21, 24, 30, 40 numaraları
ile kodlanmış beş değişik renkte toz (polimer) ile
bütün renkler için kullanılabilen likit (monomer)
şeklinde sunulmuştur. Palamed’in esasını
oluşturan bu temel maddelerin yanında renkleri
belirtilen bir renk skalası. matlaştırıcı pudrası ve
yüzeyel boyama için kullanılabilen boyaları da
mevcuttur.Palamed’in fizik özellikleri yapısındaki
likit (monomer) oranına göre de değişir.
Monomerin oranı arttıkça yumuşaklık da artar.
Monomere ilave edilen %40 oranında “palodon “
likiti palametin yapısını sertleştirir. Fiziksel
özellikleri ortamın ısısına ve zamana bağlı olarak
değişir

11. Slayt 11

Vinil polimer ve Kopolimerleri :
• Bir zamanlar vinil polimer ve kopolimerler yüz protezlerinde en çok
kullanılan materyallerdi. Bunlar polivinli klorür ile polivinli asetatın
uygun plastizerler içinde çözünmeleri ile elde edilirler.Ürün bir
çözücü içerisinde süspansiyon halinde bulunan partiküller
şeklindedir.
Piyasada Realistic(vinyl plastic), prototype III (vinyl asetat),
mediplast isimleri altında bulunurlar.
Yüz protezlerinin yapımında en çok kullanılan kopolimerler
“plastisol” dur. Vinil rezinlerin plastizer katkısı ile yumuşatılmış biçimi
plastisol olarak adlandırılmaktadır. Plastisol, koyu kıvamlı bir sıvıdır.
Uçucu inceltiler katılarak akışkanlığı arttırılır. Buna ise “organasol” adı
verilir.
Plastizer malzemenin fleksibilitesini artırmakla birlikte fiziksel
özelliklerini de zayıflatır. Plastizer ile PVC arasında kimyasal bağ
kurulmadığından, plastizer zamanla protezden ayrılır. Plastizer
kaybıyla protez fleksibilite ve yumuşaklığını yitirir
Ayrıca bileşiğin tepim aşamasında çok uzun süre ve aşırı ısıtılırsa
fiziksel özellikler ve rengi değişir. 150 C de tepilir ve metal kalıplar
tercih edilir.

12. Slayt 12

• Avantajları;
Fleksibledır, yüksek pigment afinitesi nedeni ile
iç ve dış boyamaya müsait, iyi manipulasyon
yapıldığında dış görünüş kabul edilebilir derecede
iyidir.
• Dezavantajları;
Kenarlar ince yapıldığı takdirde kolayca
yırtılabilir. Plastizer ile kuvvetlendirilmesi gerekir.
Bu maddeler UV, peroksit ve ozon ile temasta
olduğunda bozulabilir ve kolaylıkla renk
değiştirebilir.
Klinik olarak kullanımı 1-6 ay arası değişir. Ancak
bazı ilavelerle (plastizer) kullanım ömrü 9-11 aya
çıkarılmıştır.

13. Slayt 13

• Realistic(vinyl plastic); UV ışınları,
ozon, peroksit ve tetraethyl kurşundan
etkilenir. Oldukça kısa kullanım süresine
sahiptir. UV ışınları organik zincirlerde
birleşmeye yol açarak rengini sarıya
çevirir, sertleştirir ve irritasyona yol açar.
İç boyama yapılabilir ve bu renk değişimini
nispeten yavaşlatır .iki kısımdan oluşmakta
,ağırlıkça 10:1 oranında karıştırılır. Üç
değişik sertlik sağlayan katalizörleri
bulunmaktadır. Bu elastomerde iç boyama
tercih edilmektedir.
Mediplast ; Realistiğe benzer özelliklere
sahip bir polivinilklorür çeşididir. Boyama
dıştan yapılır. Temizledikçe renk maddeleri
silinebilir. UV ışınlardan etkilenerek rengi
sararır. İç mekanlarda ve
estetiğin ön planda olduğu vakalarda
kullanılır.

14. Slayt 14

Poliüretan Esaslı Elastomerler :
• Molekül; ürethan, izosiyanat ve alkolün birleşmesinden meydana
gelmiştir ve günlük hayatta çok yaygın olarak kullanılmaktadır.
Polimerlerin içindeki izosiyanat miktarının değişikliliği fiziksel
özelliklerini değiştirmektedir
• Yüz protezleri için geliştirilmiş bir poliüretan olan Epithane III
kullanılmaktadır.
• Protezin kalitesi komponentlerin oranının ve çalışma sıcaklığının
doğru olmasına bağlıdır. Çalışma ortamında yada kalıplarda toz
bulunması protezin kalitesini bozmaktadır. Bu materyaller oda
ısısında hazırlanmaktadır

15. Slayt 15

Avantajları;
• Canlı ve doğal görünümlüdür.
• Renk stabilitesi polivinil klorürden daha iyidir.
• Bunlar tamamen esnektirler bu yüzden hareketli doku desteğine
sahip protezlerde kullanılabilir.
• Esnekliği kontrol etmek için plastizer ilavesi gerekmez.
• Kenar dayanıklılıkları iyidir.
• İnternal ve eksternal boyamaya uyumludur.
Dezavantajları;
• Suyla birleştikleri zaman hava kabarcıkları oluşur ve bu da materyali bozar.
Su kontaminasyonunu önlemek oldukça zordur. Alçı modeller kullanılıyorsa
bunların önceden iyice kurutulması gerekmektedir.
Adhezivlerle uyumlu değildir ve adhezivleri protezden temizlemek oldukça
zordur.
• Lokal irritasyon yapabilir
• Malzeme ultraviyoleye karşı çok hassastır ve güneş altında solar.

16. Slayt 16

Lateks :
• 3 tipi vardır;
• Doğal kauçuk (velum kauçuğu) uzun yıllardır yüz
protezi yapımında kullanılmaktadır. Zamanla bozulabilir
ve renk değiştirebilir.
• Sentetik kauçuk (latex skin) ise, bütilakrilat
terpolimeri, metakrilat ve matakrilamid'den oluşmaktadır.
• Washed rubber (yıkanmış lastik) vardır
• Bide wased rubber’in avantajları olarak; yumuşak,
ucuz ve manipulasyonu kolaydır. Doğal görünümde
protezler yapılır. Dezavantajları ise; dirençleri zayıf, hızla
deforme olur ve rengi değişir.
• Sentetik kauçuğun avantajları ise; doğal latexten
üstün, tamamen transparant bir görünümde ve boyama
iç yüzeyden spreyle yapıldığı için doğal görünüm
vermektedir..

17. Slayt 17

• Lateks yüz protezlerinin modelajı alçı ile yapılır.
Biçimlendirmesi tamamlanan alçı model sıvı lateks içine
daldırılır ve çıkarılarak vulkanizasyona bırakılır
• Vulkanizasyon; gereken miktarda kauçuk, sülfür, ısı,
yüksek buhar basıncını sağlayan vulkanizer denilen aletle
esnek ve sert lastik elde etme işlemidir
• Bitirilen protez ince bir lateks tabakasından ibarettir ve
kendi formunu koruyabilecek dayanıklılığa sahip değildir.
Bu nedenle içi bir destek malzemesi ile doldurulmalıdır
• Hafif olmaları sebebi ile en çok tercih edilen destek
malzemeleri, silikon kauçuk (silastic S 5370) ve silikon
köpüklü kauçuk'tur
• Esmer renkli olduğundan yalnız kullanılmaz. Ancak lateks
protez desteği olarak son derece kullanışlıdır

18. Slayt 18

• Silikon Esaslı Elastomerler :
• Silikon polimerler, molekül zincirinde karbon yerine oksijen ve silikon
atomları içeren moleküllerdir. Bu uzun moleküllerin polimerizasyon
mekanizması da, kauçuk gibi vulkanizasyondur. Vulkanizasyonu sırasında
oksijen, ısı ve UV gibi dış etkenlerden etkilenmezler.Genelde silikonlar düşük
yüzey enerjisine sahip, hidrofobik özellikte, düşük ıslatılabilir özelliktedir.
Genel olarak silikon polimerleri, kuvvetlendiriciler, yumuşatıcılar, yaşlanma
geciktiriciler, özel katkı pigmentleri, peroksit ajanlardan oluşurlar. Silikonlar
metil klorid ile kombine olarak kullanıldığında ve su ile reakte olduğu zaman
silikondiklorosiloxane haline gelerek polimer formu oluşur. Bu polimerlerin
translusent, akışkan olmasını polimer zincirlerinin uzunluğu belirler.
Sertleşme süresi katalist miktarına göre 2-60 dakikadır.
Bir çoğu gerilme ve bükme küvetlerine karşı dayanıksızdır. Boyaları az ve zor
kabul ederler. İdeal renk maddeleri, metil metakrilat monomer ve polimer ile
FeO’tir.
• Bazılarının görüntüsü opaktır ve bu da protezin cansız ve soğuk
görünmesine neden olur. Saydamlığı arttırma ve ağırlığı azaltmak
için değişik silastik tipler ve ZnO katılır.
• Silikon elastomerlere yüzey elemanı olarak DBE-224 ve DBE-821
kullanıldı ve bu sayede daha düşük değme açısı oluşturulmuştur.

19. Slayt 19

• Silikonlar polimerizasyonlarını tamamlamaları açısından iki farklı
grupta değerlendirilir.
RTV oda ısısında vulkanize olan ve HTV oda ısısında vulkanize olan
HTV silikon elastomerleri çene yüz protez yapımında sıklıkla
kullanılırlar
HTV silikonlarının birleşiminde %0,5 vinil yan zincirleri olan
polidimetilvinilsiloksan, diklorbenzolperoksit başlatıcısı ve silika
doldurucusu vardır.
Vulkanizasyon için gerekli ısı 220 C dir. Isı ile sertleşen silikonları
pişirmek için özel aletler ve yüksek sıcaklık gerekir . Gerekli ısı ve
basınç miktarları ve polimerizasyon süresi değişik HTV silikon
elastomerleri için farklıdır.
HTV silikonlar, RTV’ye göre daha dayanıklıdır ve transparanlığı
yüksek olduğundan daha canlı görünüme sahiptir. Yapımı daha zor
ve zaman alıcıdır. Vulkanizasyon öncesinde yarı katı formdadır.
Renklendiriciler muflalama sırasında katılırlar. Yırtılmaya dayanıklı,
fleksibl ve tam doku uyumlu maddelerdir.
Bunlar ısı ve basınç olmaksızın vulkanize olurlar. Sertleşme süresi
ilave edilen katalizörün miktarına göre 2-60 dakika arasında değişir.
Katalizör ile temel kaidenin karıştırılması sırasında ortaya çıkan hava
kabarcıklarını önlemek için karıştırma düz zemin üzerinde
yapılmalıdır. Silikon vulkanizasyon sırasında oksijen, ozon ve UV
ışınlarından etkilenmediği için dış etkenlere karşı dayanıklıdır

20. Slayt 20

• HTV silikonlara örnek olarak silastik 370, 372, ve 373,
silastik MDX4- 4514 (yumuşak), silastik MDX4- 4515
(orta), silastik MDX4- 4516 (sert), Mollomed, verebiliriz.
• Silastik MDX4-4514 (yumuşak), MDX4-4515 (orta) ve
MDX4-4516 (sert) olmak üzere 3 çeşidi vardır. Bunlar
Dow Corning firması tarafından üretilmektedir. Her
üçünün de renkleri translüsenttir. Ağırlık bakımından en
fazlası MDX4-4516 en hafif olanı ise MDX4-4515 tir.
İçlerinde en sert olanı MDX4-4516 dır. Uzama, yırtılma
ve gerilme dirençleri en fazla olan MDX4-4515 tir. Bu
özellikleri sayesinde silikonlar içinde en dayanıklı
materyallerden biri MDX4-4515 tir
• Mollomed ; Mollomed 100 0C kaynak suda 3-4 saat
polimerize olan bir HTV silikonudur. 11 değişik deri rengi
tonunda, 20-30 shore A ile 40-50 shore A olmak üzere iki
sertlik derecesinde sunulmuştur. Doku hassasiyeti
oluşturmayan ve tahriş etmeyen bir materyal olarak
tavsiye edilmiştir.

21. Slayt 21

• Oda sıcaklığında polimerize olan (RTV) silikon elastomerleri ise ;
Yarı transparan yada opak, yağsı ve mat görünüşlüdür. Bal
kıvamında ve kalıp aktivitesine fırça ile sürülmeye ve akıtmaya
elverişlidir.
Bunlarda HTV gibi renk stabilitesine sahip ve biyolojik uyumludur.
Kimyasal ve fiziksel özelliklerini kolay kolay kaybetmezler.
RTV’lerin kenar dayanıklılığı zayıftır. Eksternal renklendirmeye uygun
değildir. HTV siklonlarına göre daha elastiktirler.
Kozmetikleri diğer materyallerden daha fazla kabul eder. Yağlı bir
yapıya sahip oldukları için cilt yapıştırıcılarına uyumlu değildirler.
Silikon protezler için üretilmiş özel aerosol sprey formunda cilt
yapıştırıcıları bulunmaktadır. Ancak bu yapıştırıcının kalıntılarının
temizlenmesi zordur ve kloroform gerekir.
RTV siklonlarına örnek olarak ; Silastik 382, 386, 399, 891, A-2186
(faktor II), Cosmesil, Siphenyleses, Nusil (MED-4920), Prestige,
MDX4 -4210

22. Slayt 22

MDX4 -4210 :
• Bunlar silikon elastomerlerin en gözde
ürünlerinden biridir.
• Bu materyaller ağır dolduruculara sahip
değildirler ve translüsenttirler. Kloroplotinik asit
katalizörü ve hidrometilsiloksan çarpraz
bağlantılı ajanlara sahiptirler.
• Yırtılma ve gerilme dirençleri çoğu silikona göre
iyidir.
• Bu materyaller non toksik, uygun renkte ve
biyolojik uyumludur.
• MDX4- 4210 çoğu deri adeziv sistemle
uyumludur. Yapımı kolaydır.
• MDX4- 4210 tam ideal materyal olmamasına
rağmen diğer materyallerle karşılaştırıldığında
pek çok olumlu özellikleri sahip olması nedeniyle
iyi sayılmaktadır.
• Bu materyali hazırlarken sert alçıdan hazırlanan
kalıplar kuru hava fırınında yaklaşık 30 dakika
50 0C de bekletilir. Daha sonra iç boyama için
renk seçimi yapılıp materyal uygun viskozitede
karıştırılıp şırıngayla kalıplara doldurulur. Kuru
hava fırınında 800C de 1 saat bekletilir. Muflalı
alçı kalıpların ve ısının kullanılması kalıbın
dayanıklılığını arttırır

23. Slayt 23

Silastik 382, 399 :
• Bu akıcı silikon polimerleri doldurucular, stanoz octate katalizör ve
orthoalkyl silikat çarpraz bağ ajanları içerirler.
Silastik 382 opak, beyaz koyu bal kıvamında bir sıvıdır. Katalizörü
olan octate’ın ilavesinden ve sıcaklığın gerekli düzeye ulaşmasından
sonra birkaç dakika sonra kauçuk reaksiyonu gerçekleşmektedir
Silastik 399 işlenmemiş halde beyaz vazelini andırı. Kolaylıkla
spatülle karıştırılabilir, ancak akıcı değildir. Birinci katalizör
karıştırıldığında sütü andırır bir kıvam ve şekil alır. Bu halde birkaç
saat çalışma imkanı verir. İkinci katalizör ilave edildiğinde 10-15
dakikada yarı şeffaf bir kauçuğa dönüşür.
Zayıf kenar direnci ve zor boyama gibi bazı dezavantajları vardır.
Bunların kozmetik görünüşleri poliürethan, akrilik rezin ve polivinil
klorürden daha düşüktür
Silastik 382, 399; yüksek ısıda fiziksel ve kimyasal özellikleri sağlam,
renkleri stabil ve biyolojik özellikleri yeterlidir.

24. Slayt 24

Silastik 891 :
• Udagama ve Drane materyali ilk kullanan kişilerdir. Bu materyal
silastik medikal adeziv tipA olarak ta bilinir
Bu materyal translüsent, akıcı olmayan, hamur kıvamında oda
ısısında havadaki nemle temasta bulunduğunda polimerize
olmaktadır
Sert alçı kalıplar içinde yapılmalıdır. Metal kalıplar içinde olması
tavsiye edilmemektedir, çünkü metal kalıplar asetik asit ile
reaksiyona girebilir ve materyalin polimerizasyonunu bozabilir.
Bu materyalin avantajı katalizör gerektirmemesi ve fazla renk
içeriğine uyumlu olmasıdır. RTV silikonlarının bazı dezavantajlarına
sahiptir ve buda kenar dayanıklılığının zayıf olmasıdır.
Silastik 891 yüz dokularını taklit eden en iyi materyallerden biridir

25. Slayt 25

• A-2186 (Faktor II) :
• Faktör II üretici tarafından üretilmiştir.
• Rengi translusenttir
• A-2186 iki parçalı materyaldir. Kısım A silikon elastomer esaslı, kısım
B ise katalizördür.Kısım A ve B nin karışımı ağırlıkça10:1 oranındadır
Karışım hazırlanıp kalıp içine yerleştirilir ve 65 0C’de 4saat yada 100
0C’de 1saat bekletilerek polimerize edilir.
A-2186’yı renklendirmek için kısım A silikon elastomer içerisine %0.5
buff pigment, %8 kaolin ve %0.05 flocking fiber ilave edilir
A-2186 hidrofobik özelliği sebebiyle non silikon esaslı adhezivlere
bağlanması zordur. A-2186 da değişik tür adheziv sistemleri
kullanılır(Medikal tipA adhezive, Secure medikal adhezive ve silikon
esaslı adhezive). En uygun adheziv olarak silikon esaslı adhezive
kullanılır.
Medikal tipA adhezive dış boyama içinde kullanılmaktadır. Dış
boyamada medikal adhezive tipA çözücü ile sulandırılır ve daha
sonra pigmentler karıştırılır. Boyalı adheziv eksternal yüzeye topikal
olarak uygulanır. Bu tekniğin başarılı olabilmesi için dış boyamanın
proteze iyi tutunması lazımdır

26. Slayt 26

Cosmesil :
• Cosmesil RTV silikonudur
• Cosmesil high complience (Cosmesil HC),
Cosmesil standart (cosmesil st) çeşitleri
vardır. Bu materyallere benzer yapıda Nusil
(MED-4920) ve Prestige (Facial and body
elastomer) de söylenebilir
• Cosmesil HC ve ST sert, Nusil, Prestige ve
A-2186 ise yumuşak elastomerlerdir
• Cosmesil Newport üretici firma tarafından
piyasaya sunulmaktadır. Cosmesil HC ve
Cosmesil St 3 kısımdan oluşmakta bunlar
karıştırılıp 100 0C’de 24 saat bekletilerek
polimerize olurlar. MED-4920 (Nusil),
yüksek molekül ağırlıklı PDMS (polidimetil
siloksan) zincirlerinden meydana gelmekte
ve bunlar çarpraz bağlanma yapmaktadır. İki
kısımdan oluşmakta ve polimerizasyon için
1200C’de 3saat bekletilmesi gerekmektedir.
Prestige de iki kısımdan oluşmakta ve
polimerizasyon için 100 0C’de 1.5 saat
bekletilmelidir

27. Slayt 27

28. Slayt 28

• Bu materyalleri birbirleri ile kıyaslarsak;
• Prestige çok düşük sertlikte fakat çok az gerilme dayanıklılığına ve
yırtılma direncine sahiptir.
Cosmesil HC, Cosmesil St ve Faktör II’nin gerilebilir dirençlerinde
fark gözlenmemiştir.Prestige’nin gerilebilir direnci diğer
materyallerden daha düşüktür
Prestige ve Cosmesil St en iyi renk uyumunu sağlayan materyaldir
Cosmesil HC, Nusil ve faktör II den yapılan örneklerin yırtılmaya
karşı dirençli olduğu ve en yüksek yırtılma dirençli faktör II olarak
görülmüştür.
Yüksek gerilmede Nusil’in bozulduğu görülmüştür. Bunun sebebi
Nusil’in yüksek molekül ağırlıklı PDMS zincirlerinden meydana
gelmesi ve çarpraz bağlar arasında büyük boşlukların olması
sebebiyle yırtılmaya dirençleri azdır
Nusil ile Cosmesil HC kıyaslandığında düşük molekül ağırlıklı
PMDS’nin olduğu ve çarpraz bağlar arası mesafenin azlığı sebebiyle
yırtılma direnci Nusil’e göre daha fazladır. Ancak gerilme direnci
Nusil’in daha fazladır

29. Slayt 29

30. Slayt 30

• Bu materyallere boya uygulanması ile birlikte mekanik özelliklerde
değişim gözlenmektedir
• Palamed boyadan sertlik değerinde artış göstererek, Cosmesil HC,
Cosmesil St ve MDX4-4210 boyadan sertlik değerinde düşüş
göstererek etkilenmiştir. Bu sonuca göre boyadan en çok Palamed
daha sonra sıra ile Cosmesil HC, MDX4-4210 ve Cosmesil St etkilenmiştir
• Çekme dayanıklılığı yönünde boyadan en çok etkilenen Palamed
daha sonra sıra ile MDX4-4210, Cosmesil H ve Cosmesil St olmuştur
• Uzama (%) değerleri yönünden boyadan ençok etkilenen Palamed
sıra ile Cosmesil HC, Cosmesil St ve MDX4-4210'dur. Bu bütün
değerlerde düşüş gözlenmiştir.

31. Slayt 31

Silastik 386 (Köpüklü silikon) :
• RTV silikonlarının bir formudur. Ana silikon maddesi katalizör (stanoz
octate) ile reaksiyona girdiğinde gaz açığa çıkmakta ve bu gazın
salıverilmesi ile kabarcıklı yapı yani süngerimsi bir hal almaktadır.
Köpüklü silikonların bir faydası da diğerlerine göre ağırlığının az
olmasıdır. Bu şekilde olması dayanıklılığını azaltmakta ve yırtılma
direnci zayıflamaktadır. Bu zayıflık üzerine başka tür silikonların
örtülmesiyle üstesinden gelinir. Bu tabakanın ilavesi dayanıklılığı
arttırır fakat sertliğini de arttırmaktadır. Bu problemler sebebiyle
fasial protezlerde çok az kullanılır.
Siphenylenes :
• Bir siloksan kopolimeridir ve bu kopolimerler içerisinde metil ve fenil
grupları içerir. Katalizörleri silastik 382, 399’un aynısıdır. Bu
polimerlerin özellikleri RTV silikonlarının arzu edilen özelliklerini
kapsar. Yani renk stabilitesine sahip ve biyolojik uyumlu, kimyasal ve
fiziksel özelliklerini kolay kolay kaybetmeyen özelliklere sahiptir.

32. Slayt 32

• Son zamanlarda yeni organo silikon olan metakriloksipropil
polidimetilsiloksan (MPDS-MF)
maksillofasiyal protez
materyalleri olarak kullanılmıştır.
MPDS tek kimyasal yapılı silikon elastomeridir
MPDS bazlı maksillofasiyal
materyallerden MPDS-MF
MPDS’nin ısı ile ayrıştırılıp sonra doldurucuların ilavesiyle
elde edilmiştir.
MPDS-MF materyaller paslanmaz çelik kalıplarda veya alçıya
yerleştirilerek polimerize edilebilirler. Bunların, alçı kalıplar
içinde daha iyi özellikte olduğu belirlendi.
MPDS-MF’in fiziksel ve kimyasal özellikleri çarpraz
bağlanmanın derecesine, tipine ve elastomer bağlar içindeki
doldurucuların konsantrasyonuna bağlıdır
Sertlik, gerilme direnci, uzama ve yırtılma direnci optimal
derecede olan MF-606 isimli protetik materyal sunulmuştur.

33. Slayt 33

•Renk maddelerinin MF-606’nın mekanik özelliklerine olan etkisi ise
uzama ve yırtılma direncinde önemli bir etki yapmadığı fakat gerilme
direncinde ve sertlikte etkili olduğu görülmüştür. Gerilme direnci non
pigmentli örneklerde pigmentli örneklerden daha fazladır
•MF-606, A-2186 ile karşılaştırılmış sertliklerinde farklılık
bulunamamış, uzatma, gerilme dirençleri ve yırtılma dirençleri MF606’de daha büyüktür.

34. Slayt 34

• MF-606 ve A-2186 da
çeşitli bond sistemleri
(Medikal tipA, Secure
Medikal, Hollister ve
Silikon esaslı)
kullanılmıştır
Medikal tipA
HOLLİSTER

35. Slayt 35

36. Slayt 36

• Sonuç olarak çene yüz protez materyallerinde tüm özellikleri
tek olarak bünyesinde bulunduran olmamasına rağmen çoğu
özellikleri taşıyan materyaller bulunmaktadır.
• En dayanıklı materyal olarak silastik MDX4-4515 ve
MF-
606 dır.Bunu Silastik A-2186 ve MDX4-4210 izlemiştir.
Silikon esaslı materyalden olan Cosmesil’in en iyi renk
uyumunu sağladığı söylenilmektedir

37. Slayt 37

• Ölçü sırasında, yumuşak yüz
dokularının distorsiyonu ve
soluk alıp verme ile ölçü ile
doku arasında aralık
olmaktadır.
• Bu sebeple son zamanlarda 3
boyutlu bilgisayar sisteminin
gelişimi ile 3 boyutlu lazer
morfolojik sistemi kullanılarak
yüz morfoloji ölçümleri yapmak
mümkün hale gelmiştir.
Bilgisayarlı dizayn ve imali
(CAD/CAM) tekniğinin 3
boyutlu lazer morfolojik ölçüm
sistemi ile birlikte kombine
edilip, bilgisayarda sayısal
değerleri elde edilip mum
model oluşturulur

38. Slayt 38

39. Slayt 39

40. Slayt 40

41. Slayt 41

• Primerler :
• 1200, 1205, S-2260, 4040, Z-6032, Z-6076 gibi çeşitleri vardır.
Ürethana bağlı silikon protezlerin yapımından beri silikon ve diğer
maksillofasial protetik materyaller arasında primer olarak kullanılan
bonding ajanların kullanımı artmıştır.
• Udgama araştırmasında medikal adeziv tipA da primer olarak 1205
ve S-2260 kullanmıştır ve
S-2260’ın klinik olarak daha etkili
olduğunu söylemişlerdir.
• Siliskin II ve cosmesil SM4 silikon elastomerlerde Z-6032 primer
yüksek yapıştırma kuvveti sağladığı söylenmektedir.
Adhezivler:
Bir çok adheziv sistem yüz protezlerinin sabit bir pozisyonda
kalmasını sağlamaktadır. Çeşitli tipleri vardır. Krem şeklinde, sıvı,
sprey yada çift taraflı bant şeklinde olabilirler
• Daha çok kullanılan şekli çift taraflı banttır. Çünkü kullanımı kolay ve
rahatlıkla kaldırılabilir