Тема 5.1.ОВГ каз

1.

МИНИСТЕРСТВО ОБОРОНЫ РЕСПУБЛИКИ КАЗАХСТАН
ӘСКЕРИ КАФЕДРА
Алматы – 2023г
1

2.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Оқу пәні
«Әскерлерді отынмен қамтамасыз ету»
Учебная дисциплина
«Обеспечение войск горючим»
Тақырып 5. Әскери отын қоймалары.
Тема 5. Военные склады горючего.
Сабақ 1. Құрлық әскерлері мен әскери күштердің
стационарлық және далалық әскери отын
қоймалары.
Занятие 1. Стационарные и полевые войсковые
склады горючего сухопутных войск и СВО.
2

3.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Оқу мақсаттары/Учебные цели:
1. Әскери жанармай қоймаларының жіктелуін зерттеу.
1. Изучить классификация военных складов горючего.
2. Әскери отын қоймаларын стационарлық жағдайда
орналастыру және олардың мақсаты, Құрлық әскерлерінің
далалық отын қоймаларына қойылатын талаптар туралы
айту.
2. Рассказать о размещении войсковых складов горючего в
стационарных условиях и назначение, требованиях
предъявляемых к полевым складам горючего Сухопутных
войск.
3

4.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Оқу сұрақтары/Учебные вопросы:
1. Жанармай тасымалдаудың негізгі әдістері.
1. Классификация военных складов горючего.
2. Әскери отын қоймаларын стационарлық және далалық жағдайда
орналастыру.
2. Размещение войсковых складов горючего в стационарных условиях.
3. Әскери отын қоймасының негізгі объектілерін салу.
3. Устройство основных объектов войскового склада горючего.
4. Аэродромның жанармай қоймасын салу және пайдалану.
4. Устройство и работа аэродромного склада горючего.
Әдебиеттер/Литература:
1. Руководство по работе складов и баз горючего. Астана-2004г. Стр.6-43
4

5.

Оқу сұрағы 1. Жанармай
Учебный вопрос 1. Классификация
ӘСКЕРИ
КАФЕДРА/ВОЕННАЯ
КАФЕДРА
тасымалдаудың негізгі әдістері.
военных складов горючего.
Войсковые склады горючего предназначены
для приема, хранения, выдачи горючего,
смазочных материалов, специальных жидкостей
и технических средств службы горючего,
поступающих для соединений, частей и военноучебных заведений ВС РК.
Әскери отын және арнайы отын қоймалары
келесі критерийлер бойынша жіктеледі:
Мақсаты бойынша;
Негізгі жабдықты жабу түрі мен әдісі бойынша;
Резервуарларды және басқа құрылыстарды
қорғау (пана) дәрежесі бойынша;
Бағыну бойынша.
Мақсаты бойынша қоймалар келесіге бөлінеді:
жанармай қоймалары;
Войсковые склады горючего предназначены
для приема, хранения, выдачи горючего,
смазочных материалов, специальных жидкостей и
технических средств службы горючего,
поступающих для соединений, частей и военноучебных заведений ВС РК.
Военные склады горючего и специального
топлива классифицируются по следующим
признакам:
По назначению;
По типу и способу укрытия основного
оборудования;
По степени защиты (укрытия) резервуаров и
других сооружений;
По подчиненности.
По назначению склады подразделяются на:
склады горючего;
склады специального топлива;
комбинированные склады (горючего и
специального топлива).
5

6.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Жанармай тасымалдаудың
негізгі әдістері.
Классификация военных
складов горючего.
Негізгі жабдықты жабу түрі мен әдісі
бойынша:
стационарлық;
өріс.
Резервуарларды және басқа
құрылыстарды қорғау (пана) дәрежесі
бойынша:
қорғалған;
жабық (шұңқырлы және жартылай
ойық);
жер.
Бағыныштылығы бойынша:
Қазақстан Республикасы Қорғаныс
министрлігінің қоймаларына;
Әскери қоймаларға;
Авиациялық техникалық бөлімшелердің
По типу и способу укрытия
основного оборудования:
стационарные;
полевые.
По степени защиты (укрытия)
резервуаров и других сооружений:
защищенные;
укрытые (заглубленные и
полузаглубленные);
наземные.
По подчиненности:
На склады МО РК;
На войсковые склады;
На склады авиацинно-технических
частей;
6
На жидкого топлива береговых баз

7.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Жанармай тасымалдаудың
негізгі әдістері.
Классификация военных
складов горючего.
Резервуар паркінің сыйымдылығы мен
санаттары бойынша жанармай
қоймалары мыналарға бөлінеді:
1-санат > 50 мың м/куб;
2 категория 10-50 мың м/куб;
10 мың м/куб дейін 3 категория.
Жүк айналымы және пайдалану
маңыздылығы бойынша жалпы
сыйымдылығы бойынша:
1-разряд 32-60 мың м/куб;
2 санат 15-32 мың м/куб;
3 категория 7-15 мың м/куб;
7 мың м/куб дейін 4 категория.
По вместимости резервуарного парка по
категориям склады горючего
подразделяются на:
1 категории > 50 тыс.м/куб;
2 категории 10-50 тыс.м/куб;
3 категории до 10 тыс.м/куб.
По вместимости суммарно с грузооборотом
и оперативной значимости:
1 разряда 32-60 тыс.м/куб;
2 разряда 15-32 тыс.м/куб;
3 разряда 7-15 тыс.м/куб;
4 разряда до 7 тыс. м/куб.
7

8.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Оқу сұрағы 2. Әскери отын
қоймаларын стационарлық және
далалық жағдайда орналастыру.
Учебный вопрос 2. Размещение
войсковых складов горючего в
стационарных и полевых условиях.
Әскери деполар стационарлық және
далалық болып бөлінеді.
Стационарлық қоймаларға отынды
қабылдау, сақтау және берудің негізгі
технологиялық жабдықтары және
техникалық құралдар тұрақты капитал
құрылымы болып табылатын қоймалар
жатады.
Далалық қоймаларға отынды қабылдауға,
сақтауға және беруге арналған жабдықтары
қысқа мерзімде белгілі бір аумақта жерге
орналастыруға болатын жылжымалы және
жылжымалы техникалық құралдардан
тұратындар жатады.
Бөлімшенің шаруашылық қызметін
- Войсковые склады подразделяются на
-
-
стационарные и полевые.
К стационарным относятся склады, у
которых основное технологическое
оборудование для приема, хранения и
выдачи горючего и технических средств
представляет собой постоянные
капитальные сооружения.
К полевым складам относятся те, у
которых оборудование для приема,
хранения и выдачи горючего
представляет подвижные и передвижные
технические средства, способные в
8
сжатые сроки развертываться на
местности в заданном районе.

9.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Стационарлық әскери отын
Участок для размещения
қоймасын орналастыру алаңы келесі стационарного войскового склада
талаптарға сай болуы керек:
горючего должен отвечать
следующим требованиям:
- құрылыстардың, баспаналардың, жабдықтардың және
отын қорларының өрт қауіпсіздігі нормаларына сәйкес
шашыраңқы орналасуын, сондай-ақ қойманы салуға
және пайдалануға ең аз күш пен ақшаны жұмсауды
қамтамасыз етуге;
- қойманың жер бетінде орналасуын оларға және жақын
маңдағы елді мекендерге қатысты бөлімшенің бар
объектілерінен төмен қарай жоспарлау белгісімен
қамтамасыз етуге;
- автомобиль жолдарының жанында орналасу, ыңғайлы
және мүмкіндігінше жасырын кірме жолдар болуы
немесе оларды ең аз күш пен ақшамен реттеуге
мүмкіндік беру;
- қойманың өртке қарсы және пайдалану қажеттіліктері
үшін жақын жерде табиғи су қоймалары немесе басқа
сенімді сумен жабдықтау көздері болуы;
- жанармай бактары мен тиелген көліктердің жүктемесіне
төтеп бере алатын тұрақты топырақ болуы;
- жер асты суларының деңгейі резервуарлардың,
қоймалардың едендерінің, траншеялардың және басқа
құрылыстардың күтілетін тереңдігі деңгейінен 0,3 - 0,5 м
төмен болуы керек.
-
-
-
-
- обеспечивать рассредоточенное расположение
сооружений, укрытий, оборудования и запасов
горючего в соответствии с противопожарными
нормами, а также минимальную затрату сил и
средств на строительство и эксплуатацию склада;
- обеспечивать размещение склада на местности с
планировочной отметкой ниже существующих
объектов части с подветренной стороны по
отношению к ним и близлежащим населенным
пунктам;
- находиться вблизи автомобильных дорог, иметь
удобные и по возможности скрытые подъездные пути
или позволять устраивать их с наименьшей затратой
сил и средств;
- иметь вблизи естественные водоемы или другие
надежные источники обеспечения водой для
противопожарных и эксплуатационных нужд склада;
- иметь устойчивый, способный выдержать нагрузку
резервуаров с горючим и груженого автомобильного
транспорта грунт;
9
- уровень грунтовых вод должен быть на 0, 3 – 0, 5 м
ниже предполагаемой отметки заглубления

10.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймаларын
стационарлық және далалық
жағдайда орналастыру.
Размещение войсковых складов
горючего в стационарных и
полевых условиях.
Қоймаға кіретін жолдар бөліктің жалпы
пайдаланатын жолдарына іргелес болуы
керек. Жылдың кез келген уақытында жүк
көліктерінің, өрт сөндірушілер мен басқа
да арнайы көліктердің цистерналар мен
өрт резервуарларына еркін кіруін
қамтамасыз ету үшін жанармай
қоймасының аумағында айналма жол
салынуда. Өрт сөндіру көліктерін орнату
алаңдары өрт су қоймаларының жанында
жабдықталған.
Стационарлық әскери отын қоймалары
типтік жобалар бойынша салынуы керек.
Әрбір нақты жағдайда жанармай
қоймасының бас жоспары жергілікті
жағдайларды және санитарлық қадағалау
мен өртке қарсы инспекция
органдарының талаптарын міндетті түрде
орындауды ескере отырып, нақтылануға
және учаскемен байланыстыруға жатады.
Подъездные пути к складу должны
примыкать к дорогам общего пользования
части. На территории склада горючего
устраивается кольцевая дорога с учетом
обеспечения свободного подъезда
грузовых, пожарных и других специальных
автомобилей к резервуарам, пожарным
водоемам в любое время года. У пожарных
водоемов оборудуются площадки для
установки пожарных автомобилей.
Стационарные войсковые склады горючего
должны строиться по типовым проектам. В
каждом конкретном случае генеральный
план склада горючего подлежит уточнению
и привязке к участку с учетом местных
условий и обязательным выполнением
требований органов санитарного надзора и
инспекции противопожарной охраны.

11.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймаларын
стационарлық және далалық
жағдайда орналастыру.
Вся территория стационарного
войскового склада горючего разделяется
на три участка:
- участок приема и выдачи горючего;
- участок хранения горючего и
технических средств;
- участок стоянки наливного и бортового
автотранспорта.
В качестве источников водоснабжения
могут использоваться существующая
система водопровода, шахтные колодцы
и пожарные водоемы.
Размещение войсковых складов
горючего в стационарных и
полевых условиях.
Вся территория стационарного
войскового склада горючего разделяется на
три участка:
- участок приема и выдачи горючего;
- участок хранения горючего и технических
средств;
- участок стоянки наливного и бортового
автотранспорта.
В качестве источников водоснабжения
могут использоваться существующая
система водопровода, шахтные колодцы и
пожарные водоемы.

12.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймаларын
стационарлық және далалық
жағдайда орналастыру.
Размещение войсковых складов
горючего в стационарных и полевых
условиях.
Стационарлық әскери отын қоймаларында
отынды, майларды, майларды және арнайы
сұйықтықтарды қабылдау, сақтау және жеткізу
үшін мыналар көзделеді:
- жанармай цистерналары;
- майларды, жағармайларды, арнайы
сұйықтықтарды ыдыстар мен техникалық
құралдарды сақтау қоймалары;
- контейнерлердегі отын мен пайдаланылған
бөшкелерді сақтауға арналған алаңдар
немесе сарайлар;
- көліктерге жанармай құюға арналған
платформалар (көтергіштер);
- сұйық және борттық көліктерді қоюға
арналған платформалар немесе сарайлар.
Тұрақты әскери отын қоймаларында
қабылданған және берілген отынның
құжаттарын рәсімдеу, техникалық
жабдықтарға құжаттаманы жүргізу және басқа
да жұмыстарды орындау үшін қызметтік үйжай қарастырылған.
Для приема, хранения и выдачи горючего,
масел, пластичных смазок и специальных
жидкостей на стационарных войсковых складах
горючего предусматриваются:
- резервуары для горючего;
- хранилища для масел, смазок, специальных
жидкостей в таре и технических средств;
- площадки или навесы для хранения горючего в
таре и бывших в употреблении бочек;
- площадки (стояки) выдачи горючего в
автотранспорт;
- площадки или навесы для стоянки наливного и
бортового автотранспорта.
Для оформления документов на принятое и
выданное горючее, ведения документации на
технические средства и для других работ на
стационарных войсковых складах горючего
предусматривается служебное помещение.

13.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймаларын
стационарлық және далалық
жағдайда орналастыру.
Далалық отын қоймалары мыналарға
арналған:
бөлшектер мен қоспаларға арналған
жанармай қоймаларынан тасымалдауға
арналған отынды қабылдау;
отынның және техникалық
құралдардың белгіленген қорларын
ұстау;
әскери бөлімдер мен жекелеген
бөлімдерге отын-техникалық құралдар
беру;
далада жанармай құю жабдығы үшін
далалық жанар-жағармай құю
пункттерін (ЖҚҚ) орналастыру.
Размещение войсковых складов
горючего в стационарных и полевых
условиях.
Полевые склады горючего предназначены
для:
получения горючего в транспорт со складов
горючего частей и соединений;
содержания установленных запасов горючего
и технических средств;
выдачи горючего и технических средств
воинским частям и отдельным
подразделениям;
развертывания полевых заправочных пунктов
(ПЗП) для заправки техники в полевых
условиях.

14.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймаларын
стационарлық және далалық
жағдайда орналастыру.
Размещение войсковых складов
горючего в стационарных и полевых
условиях.
Жанармай қоймасын орналастырудың
және жылжытудың қабылданған тәртібі
мыналарды қамтамасыз етуі керек:
- жаппай қырып-жоятын қаруды қолдану
жағдайында да, тек кәдімгі қаруды
қолдану кезінде де ұрыс кезінде
отынмен қамтамасыз ету мәселесін
табысты шешу;
- отын базасының негізгі күш-жігерін
негізгі тапсырманы орындайтын
агрегаттар мен агрегаттарды отынмен
қамтамасыз етуге шоғырландыру;
- ұрыс қимылдары кезінде жылдам
маневр жасау мүмкіндігі;
- жағдайдың кенеттен өзгеруі кезінде
отын қоймасының аман қалуы;
- отын қоймасының жұмысы мен
басқаруының үздіксіздігі.
Принятый порядок размещения и
перемещения склада горючего должен
обеспечивать:
- успешное решение задачи по
обеспечению горючим при ведении боя как
в условиях применения оружия массового
поражения, так и при применении только
обычного оружия;
- сосредоточение основных усилий склада
горючего на обеспечение горючим
подразделений и частей выполняющих
главную задачу;
- возможность быстрого маневра в ходе
боевых действий;
- живучесть склада горючего при резких
изменениях обстановки;
- непрерывность работы и управления
складом
горючего.
14

15.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймаларын
стационарлық және далалық
жағдайда орналастыру.
Размещение войсковых складов
горючего в стационарных и
полевых условиях.
Шабуыл кезінде тыл бөлімшелеріндегі
жанармай қоймасы ұрыс кезінде
жанармай қоймасының бөлінуін азайту
және бір жерде ұзағырақ жұмыс істеуге
жағдай жасау үшін әдетте қолдау
көрсетілетін жауынгерлік бөлімшелерге
жақын орналасады.
Қорғаныста жанармай қоймасы
жауынгерлік бөлімшелердің астында
бола отырып, маневр мен қарсы
шабуылдарға кедергі келтірмейтін және
жау қорғанысқа ығысқан жағдайда
қозғалмайтындай етіп жауынгерлік
құрамалардан салыстырмалы түрде
алыс орналасқан.
В наступлении склад горючего в составе
тыловых частей обычно размещается
ближе к обеспечиваемым боевым частям с
целью уменьшения отрыва склада горючего
в ходе боя и создания условий для более
продолжительной работы на одном месте.
В обороне склад горючего располагается
сравнительно дальше от боевых порядков,
чтобы находясь под прикрытием боевых
частей не мешать маневру и проведению
контратак и не производить перемещения в
случае вклинивания противника в оборону.
15

16.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Оқу сұрағы 3. Әскери отын
қоймасының негізгі
нысандарының құрылысы.
Учебный вопрос 3. Устройство
основных объектов войскового
склада горючего.
Әскери қоймаларда отынды сақтау
үшін жылжымалы металл, резеңкемата цистерналар мен контейнерлер
(бөшкелер, банкалар және банкалар)
қолданылады. Аэродромның
стационарлық қоймаларында және
кеме құрамаларының жағалық
базаларының жанар-жағармай
қоймаларында типтік жобалар
бойынша стационарлық үлкен
сыйымдылықтағы цистерналар (200ден 3000 м3-ге дейін) салынады.
Для хранения горючего на войсковых
складах используются передвижные
металлические, резинотканевые резервуары
и тара (бочки, канистры и бидоны). На
стационарных аэродромных складах и
складах топлива и масел береговых баз
соединений кораблей строятся по типовым
проектам стационарные резервуары большой
вместимости (от 200 до 3000 м3).
16

17.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймасының негізгі
нысандарының құрылысы.
Устройство основных объектов
войскового склада горючего.
Резервуары в зависимости от их
расположения относительно планировочной
Жақын аумақтың жоспарлау деңгейіне
отметки прилегающей территории
қатысты орналасуына байланысты су
подразделяются на:
қоймалары мыналарға бөлінеді:
- НАЗЕМНЫЕ, когда днище вертикального
- ЖЕРДІ, тік резервуардың түбі немесе
или нижняя образующая обечайки
көлденең резервуардың қабықшасының
горизонтального резервуара находится на
төменгі элементі іргелес учаскенің
одном уровне или выше планировочной
жоспарлау деңгейінен бір деңгейде
отметки прилегающей площадки (в пределах
немесе жоғары болғанда (цистерна
3 м от стенки резервуара), а так же когда
қабырғасынан 3 м қашықтықта), сондайрезервуар заглублен менее чем на половину
ақ резервуар биіктігі немесе диаметрінің
высоты или диаметра.
жартысынан аз жерленген.
17

18.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймасының негізгі
нысандарының құрылысы.
Устройство основных объектов
войскового склада горючего.
- ПОЛУЗАГЛУБЛЕННЫЕ, когда
резервуар заглублен не менее чем на
- ЖАРТЫЛЫ КҮЙГЕН, резервуар
биіктігінің кемінде жартысына дейін половину высоты, причем верх стенки
вертикального резервуара или верхняя
көмілген және тік резервуардың
образующая обечайки горизонтального
қабырғасының төбесі немесе
көлденең резервуардың корпусының резервуара находится выше наинизшей
отметки прилегающей площадки не
үстіңгі элементі ең төменгі
деңгейден 2 м-ден аспайтын болса; более чем на 2 м;
іргелес сайт;
18

19.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймасының негізгі
нысандарының құрылысы.
Устройство основных объектов
войскового склада горючего.
- ЗАГЛУБЛЕННЫЕ, когда верх стенки
- тік резервуардың қабырғасының үстіңгі жағы вертикального резервуара или верхняя
образующая обечайки горизонтального резервуара
немесе көлденең резервуардың
находится ниже наинизшей планировочной отметки
қабықшасының жоғарғы қалыптаушы
прилегающей площадки не менее чем на 0, 2 м; к
элементі іргелес учаскенің ең төменгі
деңгейінен кемінде 0,2 м төмен болған кезде заглубленным относятся также резервуары,
имеющие обсыпку не менее чем на 0, 2 м выше
АЗАЙДЫ; көмілген резервуарларға сонымен
верха стенки вертикального резервуара или
қатар тік резервуардың қабырғасының
верхней образующей обечайки горизонтального
төбесінен немесе көлденең резервуардың
қабықшасының үстіңгі қалыбынан кемінде 0,2 резервуара; ширина обсыпки резервуара должна
быть поверху не менее 3 м; над горловиной
м биіктікте қапталған резервуарлар жатады;
резервуардың үстіңгі жағының ені кемінде 3 м заглубленного резервуара устанавливается
колодец;
болуы керек; көмілген резервуардың
мойнынан жоғары құдық орнатылған;
19

20.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймасының негізгі
нысандарының құрылысы.
Өрт немесе цистерналардың істен
шығуы кезінде қоймаға жанармайдың
төгілуін болдырмау үшін жер үстіндегі
және жартылай көмілген
цистерналардың топтары, сондай-ақ
жеке резервуарлар топырақ қорғанмен
жағаланады.
Жағалаудың сыйымдылығы барлық
резервуарлардың жер асты бөлігінің
сыйымдылығының кемінде жартысы
болуы керек, ал төгілген отынның беті
жағалаудың жоғарғы жиегінен 0,2 м
төмен болуы керек.
Устройство основных объектов
войскового склада горючего.
Для предотвращения разлива горючего по
территории склада в случае пожара или
аварии резервуара группы наземных и
полузаглубленных резервуаров, а также
отдельные резервуары обваловываются
земляным валом.
Вместимость обвалования должна быть
не меньше половины вместимости наземной
части всех резервуаров, а зеркало
поверхности разлитого горючего – на 0, 2 м
ниже верхнего края обвалования.
20

21.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймасының негізгі
нысандарының құрылысы.
Устройство основных объектов
войскового склада горючего.
Жер үсті су қоймасының
қабырғасынан үйіндінің етегіне дейінгі
қашықтық кемінде 2 м болуы
керек.Жағалау ішіндегі аумақ жаңбыр
мен еріген суды ағызу үшін дренаждық
құбыр орнатылған жерде жиналатындай
етіп жоспарланған. оны дренаждық
шұңқырға құйыңыз.
Құбыр үнемі жабылуы керек
петардамен жабдықталған (ол тек
жағалаудан суды алып жатқанда ғана
ашылады). Өтпелі көпірлер дренаждық
арық пен жағалау арқылы салынған.
Жер үсті стационарлық резервуарлар
және көлденең резервуарлар топтары
баспалдақтармен жабдықталған.
Расстояние от стенки наземного резервуара
до подножия обвалования должно быть не
менее 2 м. Площадка внутри обвалования
планируется так, чтобы дождевые и талые
воды собирались в месте установки
дренажной трубы для спуска их в
водоотводную канаву.
Труба оборудуется хлопушкой, которая
должна быть постоянно закрыта (открывается
только на время удаления воды из
обвалования). Через водоотводную канаву и
обвалование устраиваются переходные
мостики. Наземные стационарные
резервуары и группы горизонтальных
резервуаров оборудуются лестницами.
21

22.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймасының негізгі
нысандарының құрылысы.
Устройство основных объектов
войскового склада горючего.
Резервуарларды техникалық тексеру күн
сайын жүргізіледі. Дәнекерленген жіктердің
және сөндіргіш клапандардың күйіне ерекше
назар аударылады. Дәнекерленген жіктерде
немесе негізгі металда жарықтар немесе
дақтар пайда болса, резервуар дереу
босатылып, жөнделеді.
Стационарлық резервуарлардың негізгі
жабдықтарын тексеру мерзімдері мен тәртібі
4-қосымшада көрсетілген.
Цистерналар Қазақстан Республикасының
Қарулы Күштерінде жанармай сапасын
бақылау жөніндегі нұсқаулықта белгіленген
мерзімдерде, сондай-ақ келесі жағдайларда
тазалауға жатады: - жөндеу жұмыстарын
жүргізер алдында;
- резервуарда бұрын сақталған отыннан
жоғары сортты отын қабылдауға
резервуарды дайындау кезінде;
- резервуардың түбінде механикалық
қоспалар, су немесе басқа ластаушы заттар
анықталған сайын.
Технический осмотр резервуаров проводится
ежедневно. Особое внимание уделяется
состоянию сварных швов и запорной
арматуры. При появлении трещин и отпотин в
сварных швах или в основном металле
резервуар немедленно опорожняется и
ремонтируется.
Сроки и порядок осмотра основного
оборудования стационарных резервуаров
указаны в приложении 4.
Резервуары подлежат зачистке в сроки,
определенные Инструкцией по контролю
качества горючего в ВС РК, а также в
следующих случаях:
- перед проведением ремонтных работ;
- при подготовке резервуара к приему
горючего, которое по сорту выше горючего,
хранившегося ранее в резервуаре;
- каждый раз при выявлении на дне
резервуара
механических примесей, воды
22
или других загрязнений.

23.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймасының негізгі
нысандарының құрылысы.
Устройство основных объектов
войскового склада горючего.
Зачистка резервуара после слива горючего
предусматривает :
Жанармай төгілгеннен кейін резервуарды
- освобождение резервуара от остатков
тазалау мыналарды қамтиды:
- резервуарды отын қалдықтарынан
горючего;
босату;
- удаление со дна скопившихся осадков
- жинақталған шөгінділерді (кір, тот және
(грязи, ржавчины и др.);
т.б.) түбінен тазарту;
- тщательную очистку внутренней
- резервуардың ішкі бетін кірден және
поверхности резервуара от осадков грязи и
коррозия өнімдерінен мұқият тазалау.
продуктов коррозии.
Резервуар отын қалдықтарынан
Освобождается резервуар от остатков
мотопомпа немесе қол сорғы арқылы
горючего с помощью мотонасосной установки
тазартылады
Резервуардың ішкі беті кір шөгінділерінен
или ручного насоса
және коррозияға қарсы өнімдерден
Внутренняя поверхность резервуара
резервуарларды механикаландырылған
очищается от осадков грязи и продуктов
тазалауға арналған жиынтықты (ОМЗР)
коррозии моющими препаратами с помощью
пайдалана отырып, жуғыш заттармен және
комплекта для механизированной зачистки
ерекше жағдайда ағаш күректерді,
қырғыштарды, шелпектерді, сыпырғыштарды, резервуаров (ОМЗР) и, как исключение,
вручную с помощью деревянных лопат,
шөп немесе нейлон щеткаларын қолданып
скребков, совков, метел, травяных или
тазартады.
23
капроновых
щеток.

24.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймасының негізгі
нысандарының құрылысы.
Устройство основных объектов
войскового склада горючего.
Әскери қоймадағы резервуарларды
тазалау жұмыстары жанармай қызметі
бастығының немесе қойма бастығының
тікелей басшылығымен қауіпсіздік және
өрт қауіпсіздігі ережелерін қатаң сақтай
отырып жүргізілуі тиіс.
Резервуарды тазалау актімен
рәсімделеді, онда тазалау мақсаты,
резервуардан шығарылған қалдық
мөлшері, сондай-ақ тазалау кезінде
жұмсалған отын мен материалдардың
мөлшері көрсетіледі.
Работы по зачистке резервуаров на
войсковом складе должны проводиться под
непосредственным руководством начальника
службы горючего или начальника склада при
строгом соблюдении правил техники
безопасности и пожарной безопасности.
Зачистка резервуара оформляется актом,
в котором указывается цель зачистки,
количество удаленных из резервуара
остатков, а также количество горючего и
материалов, израсходованных при зачистке.
24

25.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Әскери отын қоймасының негізгі
нысандарының құрылысы.
Устройство основных объектов
войскового склада горючего.
Актіні бөлімше командирінің материалдықтехникалық қамтамасыз ету жөніндегі
орынбасары (авиациялық-техникалық
бөлімшенің командирі, кеме құрамасының
жағалау базасы) бекітеді және жұмсалған
материалдарды есепке алу кітаптарынан
есептен шығару үшін негіз болып табылады.
SG мазмұны
Отын қоймаларының ғимараттарын,
құрылыстарын, жабдықтары мен техникалық
құралдарын техникалық жарамды күйде
ұстау үшін жүйелі түрде тексеру жүргізіліп,
анықталған кемшіліктер дереу жойылып,
қажет болған жағдайда жөндеу жұмыстары
жүргізілуі тиіс.
Әскери отын қоймаларын күрделі құрылыс
және күрделі жөндеуді осы мақсаттарға
бөлінген қаражат есебінен әскери округтердің
тұрғын үй-пайдалану қызметі және
флоттардың әскери-теңіз инженерлік қызметі
жүзеге асырады.
Акт утверждается заместителем
командира части по тылу (командиром
авиационно-технической части, береговой
базы соединения кораблей) и является
основанием для списания израсходованных
материалов с книг учета.
Содержание СГ
Для содержания в технически исправном
состоянии здания, сооружения, оборудование
и технические средства складов горючего
должны систематически подвергаться
осмотрам, выявленные недостатки
устраняются немедленно, при
необходимости выполняются ремонтные
работы.
Капитальное строительство и капитальный
ремонт войсковых складов горючего
осуществляется органами квартирноэксплуатационной службы военных округов и
25
морской
инженерной службы флотов за счет
средств, выделяемых на эти цели.

26.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Оқу сұрағы 4. Аэродромның
жанармай қоймасының
құрылысы және пайдалануы.
Авиациялық техникалық бөлімшенің
жанармай қоймасы әуеайлақта, қонуға
бет алу жолақтарынан тыс әуеайлақ
аумағында орналасқан екі немесе үш
және одан да көп аудандарда,
авиацияның дисперсиялық
аймақтарына отын жеткізуге мүмкіндік
беретін қашықтықта орналасқан. бірлік;
бірақ қажетті өрт үзілістерін сақтау. Бір
ауданда базалық қойма, басқаларында
жанар-жағармай қоймалары
орнатылуда.
Учебный вопрос 4. Устройство и
работа аэродромного склада
горючего.
Склад горючего авиационно-технической
части размещается при аэродроме
рассредоточено на двух-трех и более
участках, расположенных на территории
аэродрома вне полос подходов, на
расстоянии, позволяющем обеспечить
подачу горючего к зонам рассредоточения
авиационных подразделений; но
соблюдением необходимых
противопожарных разрывов. На одном из
участков развертывается базовый склад, на
других – расходные склады горючего.
26

27.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Аэродромның жанармай
қоймасының құрылысы және
пайдалануы.
Жанармай базалық қоймадан шығыс
материалдарына құбыр арқылы, ал
кейбір жағдайларда - автомобильмен
жеткізіледі. Құбырмен жабдықтау
сенімдірек және үнемді.
Отынмен қамтамасыз ету қоймасы мен
авиациялық техникалық бөлімше әуе
кемелеріне жанармай құюға әрқашан
дайын болуы керек.
Устройство и работа аэродромного
склада горючего.
Горючее с базового склада в расходные
подается по трубопроводу, а в отдельных
случаях – автомобильным транспортом.
Подача по трубопроводу является более
надежной и экономичной.
Расходный склад горючего, авиационнотехнической части постоянно должен быть
готовым к заправке горючим самолетов.
27

28.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Аэродромның жанармай
қоймасының құрылысы және
пайдалануы.
АФК жанармай қоймаларының
сыйымдылығы орнатылған резервтердің
көлемін, жанармай құю салмағын және
қызмет көрсетілетін әуеайлақта орналасқан
авиациялық бөлімшелердің оқу-жауынгерлік
қызметінің қарқындылығын ескере отырып
айқындалады. Отын қоймаларының
ғимараттарын, құрылыстарын, жабдықтары
мен техникалық құралдарын техникалық
жарамды күйде ұстау үшін жүйелі түрде
тексеру жүргізіліп, анықталған кемшіліктер
дереу жойылып, қажет болған жағдайда
жөндеу жұмыстары жүргізілуі тиіс.
Устройство и работа аэродромного
склада горючего.
Вместимость складов горючего АТЧ
определяется с учетом размеров
установленных запасов, веса заправки и
напряженности учебной и боевой
деятельности авиационных частей, которые
базируются на обслуживаемом аэродроме.
Для содержания в технически исправном
состоянии здания, сооружения, оборудование
и технические средства складов горючего
должны систематически подвергаться
осмотрам, выявленные недостатки
устраняются немедленно, при
необходимости выполняются ремонтные
работы.
28

29.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Аэродромның жанармай
қоймасының құрылысы және
пайдалануы.
Әскери отын қоймаларын күрделі
құрылыс және күрделі жөндеуді осы
мақсаттарға бөлінген қаражат есебінен
әскери округтердің тұрғын үй-пайдалану
қызметі және флоттардың әскери-теңіз
инженерлік қызметі жүзеге асырады.
Қойма ғимараттарын, құрылыстар мен
жабдықтарды ағымдағы жөндеу
бөлімше командирі бекіткен жоспарға
сәйкес үнемді түрде жүргізіледі.
Устройство и работа аэродромного
склада горючего.
Капитальное строительство и капитальный
ремонт войсковых складов горючего
осуществляется органами квартирноэксплуатационной службы военных округов и
морской инженерной службы флотов за счет
средств, выделяемых на эти цели. Текущий
ремонт зданий, сооружений и оборудования
склада производится хозяйственным
способом согласно утвержденному
командиром части плану.
29

30.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Қорытынды сұрақтар/Контрольные вопросы:
1. Жанармай тасымалдаудың негізгі әдістері.
1. Классификация военных складов горючего.
2. Әскери отын қоймаларын стационарлық және далалық жағдайда
орналастыру.
2. Размещение войсковых складов горючего в стационарных и полевых
условиях.
3. Әскери отын қоймасының негізгі объектілерін салу.
3. Устройство основных объектов войскового склада горючего.
4. Аэродромның жанармай қоймасын салу және пайдалану.
4. Устройство и работа аэродромного склада горючего.
30

31.

ӘСКЕРИ КАФЕДРА/ВОЕННАЯ КАФЕДРА
Өзіндік дайындыққа тапсырма/Задание на самоподготовку
1. Әскери жанармай қоймаларының жіктелуін зерттеу.
1. Изучить классификацию военных складов горючего.
2. Әскери отын қоймаларын стационарлық және далалық жағдайда
орналастыруды сипаттаңыз.
2. Рассказать размещение войсковых складов горючего в стационарных и
полевых условиях.
3. Әскери отын қоймасының негізгі объектілерінің құрылымын зерттеу.
3. Изучить устройство основных объектов войскового склада горючего.
4. Аэродромның отын қоймасының құрылымы мен жұмысы туралы айтып
беріңіз.
4. Рссказать об устройстве и работе аэродромного склада горючего.
31

32.

Назарларыңызға рахмет!
Благодарю за внимание!
32