12-Mavzu

1. Mavzu: SOG’LIK-SALOMATLIK

Aniqlash va chegaralash
yuklamalarining qo’llanishi

2. Salomatlik – eng katta boylik

3. Sog’lik har bir inson uchun eng katta boylik. Inson sog’salomat bo’lsagina uzoq umr ko’radi. Salomatlikni saqlashda badan

4. Birinchi ustunda berilgan kasalliklarning sabablarini ikkinchi ustundan toping.

Bosh og’rig’i
bemor bilan yaqin munosabatda
bo’lish
Ko’zning xiralashishi
tozalikka rioya qilmaslik
Oshqozon og’rishi
kitobni yotib o’qish
Oshqozon-ichak kasalliklari
televizorni ko’p ko’rish
Yuqumli kasalliklar
vaqtida ovqatlanmaslik

5. Bilib oling!

Faqat, ham, -gina (-kina, -qina) yuklamalari
ayirish, ajratib ko’rsatish, chegaralash
ma’nolarini bildiruvchi yuklamaliridir.
-gina (-kina, -qina) yuklamalari o’zidan
oldingi so’zga qo’shib, faqat, ham
yuklamalari esa ajratib yoziladi. Masalan:
Yig’ilishga faqat Murod kelmadi. Bu gap
sengagina tegishli emas.

6. Nuqtalar o’rniga zarur yuklamalarni qo’ying.

Abu Ali Ibn Sino … mashhur tabib… emas,
balki matematik, faylasuf va shoir … edi. U
bolaligida… turli giyohlardan dori-darmonlar
tayyorlab, atrofdagilarni davolashni boshlagan.
Ko’p yillar og’ir darddan azob tortgan va hech
kim tuzata olmagan Buxoro amirini …
davolagan. Uning “Tib qonunlari” asari … XIX
asrda… emas, bugun … jahon tibbiyot ilmining
asosi hisoblanadi.

7. Bilib oling!

Faqat yuklamasi o’rnida yolg’iz so’zi va -gina
yuklamasi ham qo’llanishi mumkin. Bu
yuklamalar birgalikda qo’llansa, ayirishchegaralash ma’nosi kuchayadi. Masalan:
Yig’ilishga faqat Murodgina kelmadi.
-gina yuklamasi k tovush bilan tugagan
so’zlarga -kina shaklida, q tovushi bilan
tugagan so’zlarga –qina shaklida qo’shiladi.

8. Savollarga javob bering.

1. Salomatlikni asrash uchun aynan nimalarga
e’tibor qaratish kerak?
2. Siz sportning qaysi turlari bilan
shug’ullanasiz?
3. Ovqatlanish me’yorlarida nimalarga rioya
qilish kerak?
4. Terini orasta tutmaslik qanday oqibatlarga
olib kelishi mumkin?
5. Siz teringizni qanday parvarishlaysiz?