pedagogySimilar presentations:
Педагогика дәрісі: Ғылыми дүниетаным – оқушының интеллектуалды дамуының негізі
1.
ПЕДАГОГИКАДӘРІС
Ғылыми дүниетаным –
оқушының интеллектуалды
дамуының негізі
2.
ЖОСПАР1.
Дүниетаным туралы жалпы түсінік.
2.
Ғылыми дүниетаным компоненттері.
3. Ғылыми дүниетаным қалыптастыру жолдары.
4. Оқушылардың
дүниетанымын
қалыптастыру
құралдары.
3.
01 Бұзаубақова К.Ж. Педагогика. Тараз 201902 Педагогика. Дәріс курсы. Алматы 2003.
Әбиева
Ж.,
Бабаев
С.,
Құдиярова
А.
03
Педагогика. Алматы: Дарын, 2004.
04 Подласый И.П. Педагогика: Новый курс.
М.: ВЛАДОС, 2003.
ӘДЕБИЕТ
4.
Дүниетаным туралы жалпы түсінікЖан-жақты дамыған тұлғаны дамытуда оларда ғылыми дүниетаным
қалыптастырудың маңызы зор. Ғылыми дүниетаным адамға қоршаған
ортаның құбылыстарын дұрыс қабылдауға және қорытуға, оларға
объективті баға беруге көмектеседі
тұрмыстық
дүниетаным
діни
дүниетаным
ғылыми
дүниетаным
Ғылыми дүниетаным қоғамдық сананың ең жоғары формасы.
Ғылыми дүниетаным - әлемге деген ғылыми, философиялық, адамгершілік,
эстетикалық көзқарастар жүйесі.
5.
Ғылыми дүниетанымның ағартушылық функциясының мәні –ол қоғам және табиғат әлемін адамға түсінікті етеді, білімді
сана
қалыптастырады,
әлеуметтік
және
саяси
қате
түсініктерден сақтайды.
Тұлғаның көзқарастары мен сенімдері белгілі бір
моральдік
қасиеттердің
қалыптасуына,
қоршаған
шындыққа деген қарым-қатынас қалыптастыруға негіз
болуы ғылыми дүниетанымның тәрбиелік функциясын
іске асыруға мүмкіндік береді.
Дүниетанымның
дамытушылық
функциясының
мәні
дүниетанымның мазмұнын игеруге арналған ішкі рухани
жұмыс тұлғаны белсенді ойлау іс-әрекетіне тартуында.
Ғылыми
дүниетанымның
ұйымдастырушылық
функциясы оқушыларды практикалық іс-әрекет жүйесіне
тартудан көрінеді.
Ғылыми дүниетанымның болжамдық функциясы қоғам мен
табиғаттың даму заңдылықтарын игеру негізінде іске
асырылады.
Б.Т.Лихачевтің пікірі
бойынша
ғылыми
дүниетанымның
функциялар:
6.
И.Ф.Харламов ғылыми дүниетанымның бағдару беру,ақпараттық және баға беру функцияларын атайды.
Дүниетанымның
ақпаратты-бейнелі
қызметтері
қоршаған
ортадағы
оқиғалар
мен
құбылыстарды
қабылдау
тәсіліне және оның адам
санасында
бейнеленуіне
байланысты. Дүниетаным
призма рөлін атқарады,
яғни
барлық
сыртқы
әсерлер сыну арқылы өтеді.
Дүниетанымның
бағдарлыреттеуші қызметі адамның
тәртібі мен іс-әрекеті арқылы
оның санасымен, көзқарасын
және
сенімін
анықтауға
байланысты болып келеді. Егер
адамда сол және одан басқа да
дүниетаным қалыптасса, онда
ол адамда тұрақты көзқарас пен
сенім жинақталады, яғни ол
олардың
іс-әрекеттері мен
қылықтарын анықтайды.
Дүниетанымның бағалау
қызметі
адамды
қоршаған
орта
құбылыстарын, оның өз
көзқарастары
мен
сенімдерін
бағалаудан
шығады немесе басқаша
айтқанда өз дүниетанымы
болады.
7.
Ғылыми дүниетаным компоненттері(ғылыми білімдер жүйесі; дүниеге көзқарас; сенім; адам мұраты)
Білім
- ғылыми
шындықтар
жүйесі.
Білім - объективтік
дүниені
бейнелейтін
адам баласының мол
тәжірибесі.
Білім
арқылы жеке адам
табиғаттың
және
қоғам
құбылыстарының
объективтік жақтарын
зерттейді,
түсінеді,
ұғады. Білім адамның
көзқарастары,
сенімдері,
идеал
құруының
негізі.
Осының нәтежесінде
білім
әр
адамның
көзқарасына, сеніміне
айналады.
Көзқарас
жеке
адамның табиғи және
әлеуметтік
құбылыстарын
түсіндіру
туралы
байымдауы,
ой
тұжырымы. Көзқарас
– адамның шындық
ретінде
қабылдаған
идеары,
білімдері,
теориалары,
концепциялары және
жорамалдары,
құбылыстарға деген
өзінің
қарымқатынасы.
Сенім
–
көзқарастың
жоғары сапалы жағдайы.
Сенім деп тұлғаның ішкі
позициясына
айналған
білімдерді айтуға болады.
Сенім
жеке
адамның
өмірлік
позициясының
беріктігін
анықтайлы,
мінез-құлқын сипаттайды.
Сенім тұлғаның рухани
әлемін
(құндылықтарын,
қызығушылықтарын,
сезімдерін, іс-қимылдарын)
анықтайды. Олар адамды
қоғам өмірі талаптарына,
қажеттіліктеріне сәйкес ісәрекет
жасауына
бағыттайды.
Адам
мұраты
жете
түсінудін
жоғары
кемелі,
адам баласының
жоғары
мұратмақсаттары,
өмірлік
ұмтылысы.
8.
Дүниетанымның жалпылау құрылымДүниетаным
Білім
Қөзқарас
(білімге
байланысты
қатынастар)
Сенім
Мінез – құлықтың
тетігі (тәжірибелік
әрекеттер
Субъектінің шынайы дүниетанымдық ұстанымының
бейнеленуі
9.
Ғылыми дүниетаным қалыптастыру жолдарыДүниетаным жеке-жеке білімдерден емес, оның
жүйесінен
тұрады.
Ол
білімдер
әдіснамалық
теориялар,
концепциялар,
идеялар
негізінде
ұйымдаса отырып, мүмкіндігінше қәзіргі заманғы
ғылыми білімдердің құрылымын көрсетеді.
Білімдер
сенімдерге
айналуы,
тұлғаның
басымды қажеттіліктеріне, әлеуметтік күтулері
мен құндылық бағыттылықтарына, жалпы
көзқарастар жүйесіне енуі үшін сезімдеріне
әсер
етуі
керек.
Оқушылардың
оң
эмоционалдық
жағдайы
оларды
өз
тәжірибелеріне, ұлы ғалымдардың және қоғам
қайраткерлерінің өмірі мен іс-әрекетіне назар
аудартады.
Педагогтің әлеуметтік және кәсіби позициясы
оқушының ғылыми дүниетанымын қалыптастырудың
бір жолы. Оқушылардың ғылыми дүниетанымын
қалыптастырудағы
жетістік
көп
жағдайда
оқушылардың мұғлімге деген сеніміне байланысты.
Ғылымның мәнін толық түсінген, қабылдаған,
шығармашы тұлға ретінде қалыптасқан мұғалім
рухани жетекшісі бола алады.
Ғылыми дүниетанымды қалыптастыруда
интеллектуалдық және эмоционалдықжігерлік
компонентпен
қатар
практикалық-әрекеттік компоненттің де
маңызы зор. Сондықтан оқушыларды
практикалық
әрекеттер
жүйесіне,
әлеуметтік қарым-қатынастарға
тарту
олардың
жан-жақты
ақпараттарды,
қарым-қатынас тәжірибесін меңгеруіне
жағдайллар жасайды.
Оқушыларда
ғылыми
дүниетанымды
қалыптастырудың
тұтас
процесі
оқытудағы сабақтастықпен, оқу пәндерінің
бір-бірінң
байланысымен
қамтамасыз
етіледі. Пәнаралық байланыстарды іске
асыру бір құбылысты жан-жағынан көруге,
ол туралы тұтас түсінік алуға мүмкіндік
береді.
10.
Тәрбиеленушінің танымдық белсенділігін, сабақтан тысуақыттағы іс-әрекеттерін күшейту арқылы дамыту жолдары
оқытудың сабақтан тыс формалары
арқылы (пән апталықтары, байқаулар, пән
сайыстары, олимпиадалар, турнирлер,
интеллектуалдық жарыстар)
пәндердің клубтық және үйірмелік
қызметтері (театр клубы, дискуссия
клубы, музыка студиясы, пән үйірмелері
және т.б.);
музей, театр, кино үйі, кітапханаларға
жүйелі түрде бару
01
02
03
11.
Тәрбиеленушінің ұжымдық іс-әрекеттерінің түрлері:ұжымнан тыс
ұжымішілік
клуб, үйірме
технологиялық тізбек
1 кезең – осы
шығармашылық
істі өткізуге
деген жеке
тұлғаның
құштарлығы;
шығармашылық
істі дайындауға
қызықты,
тартымды
жарнама жасау
арқылы топ
жинау;
2 кезең –
шығармашылы
қ істі өткізудің
жоспарлануы
(«Кім үшін?»,
«Кіммен?», «Қай
мезгілде?»
дегендей
жоспардың
әрбір бөлігін
нақтылау);
3 кезең –
шығармашыл
ық істің жүзеге
асуы;
4 кезең – атқарылған
іске талдау жасау,
қорытындысын
шығару (бұл кезең
шығармашылық
топтың келесі
кезеңдегі
шараларды
қызықты
ұйымдастыруына
негізгі бағыт беретін
кезең).