622.40K
Category: lingvisticslingvistics

Сунтаар улууһун С.А.Зверев аатынан Тубэй Дьаархан оскуолатын 6 кылааһыгар ыытыллыбыт саха тылынт саха тылын уруогун барыла

1.

Учуутал: Ньурба
улууhун Егоров П.С.
аатынан Акана орто
оскуолатын саха
тылын учуутала
Васильева Наталья
Викторовна

2.

Ньурба улууhун Акана нэhилиэгэ
1828 сыллаахха төрүттэммитэ. Акана
нэhилиэгэр 507 киhи олорор. Онтон
150-чата о5о саада уонна оскуола саастаах
о5олор. Акана Дьөңкүүдэ диэн күөл
кытыытыгар турар. Дьөңкүүдэ иэнэ 27,7 кв. км. Акана оскуолатыгар 74 о5о
үөрэнэр. Кылааска ортотунан 7-лии
үөрэнээччи
баар.
Саамай
элбэх
үөрэнээччи 9-сус кылааска үөрэнэр.

3.

1828
507
150-ча
27,7
74
7-лии
9-сус
(тыhыынча а5ыс сүүс сүүрбэ а5ыс)
(биэс сүүс сэттэ)
(сүүс биэс уонча)
(сүүрбэ сэттэ сыалай сэттэ)
(сэттэ уон түөрт)
(сэттэлии)
(тохсус)

4.

1) Ахсаан аат өйдөбүлүн, тутулунан,
суолтатынан
арааhын
салгыы
чиңэтии;
2) Толкуйдуур, ырытар, айар дьо5уру
сайыннарыы;
3) Ахсаан аат арааhа күннээ5и олоххо
үгүстүк
көстөрүн, туттулларын
өйдөөһүн уонна саңарар саңа5а сөпкө
туттарга үөрэнии.

5.

1828
507
150-ча
27,7
74
7-лии
9-сус
(тыhыынча а5ыс сүүс сүүрбэ а5ыс)
(биэс сүүс сэттэ)
(сүүс биэс уонча)
(сүүрбэ сэттэ сыалай сэттэ)
(сэттэ уон түөрт)
(сэттэлии)
(тохсус)

6.

1828
507
150-ча
27,7
74
7-лии
9-сус
(тыhыынча а5ыс сүүс сүүрбэ а5ыс)
(биэс сүүс сэттэ)
(сүүс биэс уонча)
(сүүрбэ сэттэ сыалай сэттэ)
(сэттэ уон түөрт)
(сэттэлии)
(тохсус)

7.

Төhө
ахсаан аат
(Төhө?
Хас?)
1828
507
74
Кэрискэ
ахсаан аат
(Хаhыс?)
9-сус
Үллэhик
ахсаан аат
(Хастыы?
Төһөлүү?)
7-лии
Барыллааhын
ахсаан аат
(Хас? Төһө?)
150-ча
Бытархай
ахсаан аат
(Хас
гыммыт
хаhа?)
27,7

8.

Ахсаан аат
тутулунан арааhа.

ТУТУЛА
ХОЛОБУРДАР
Сыыппаранан
суруллуулара
1
Судургу
2
Уустук
1, 7, 10,
100, 1000
25, 305,
2010
3
Паараласпыт
Биир, сэттэ, уон,
сүүс, тыhыынча
Сүүрбэ биэс,
үс сүүс биэс,
икки тыhыынча уон
Үс-түөрт, бэhисалтыс, бастакыиккис
3-4, 5-6,
1-2

9.

…Ол о5о, арай,
Биир хоноот – биирдэнэн,
Икки хоноот – иккилэнэн,
Үс хоноот – үстэнэн
Үөскүлэңник үүммүт,
Омуннаахтык улааппыт…
(С.С.Васильев-Борогонскай «Эрчимэн Бэргэн»)
төһө ахсаан аат

10.

…Абааhы кыыhа кийииккитин хаңыл ат
ата5ар баайың, оттон уолгутун ый отут
хонугун мэлдьи сүүрүктээх ууга о5устарың,
этин-хаанын бырта5ын, үөнүн-көйүүрүн
ыраастатың…
( «Биэс ынахтаах Бэйбэрикээн эмээхсин»
норуот остуоруйата)
төһө ахсаан аат

11.

Сарсыарда түөрт атахтаах, күнүс икки
атахтаах, киэhэ үс атахтаах баар үһү.
(киhи үнэрэ, хаамара, кырдьан тайахтанара)
төһө ахсаан аат

12.

А5ыс тиистээх да, бэйэтэ аhаабат, адаар
муостаа5ы аhатар баар үһү.
(кыраабыл)
төһө ахсаан аат

13.

8,1 - 5, 46 =
2, 64
24,2 + 0, 867 =
25, 067
Бытархай ахсаан аат

14.

15.

Түмүк.
1) Бүгүңңү уруокка туох саңаны,
сонуну биллигит?
2) Саамай ордук ханнык
соруда5ы сөбүлээтигит?
3) Тугу ыарыр5аттыгыт?
English     Русский Rules